The Maccabaean · Vol. II, No. 4 · April 1902
231printed page
scan 45 of 56
April, 1902.]
THE MACCABÆAN.
231

וויא ביי אונו דיא פרייז־פייטערס קומען דארטען איבערהויפט ניט פאר. אויך מאכען זיי קיין וועד זען פון טהוען און שפען פון זייערע רייכע לייט וויא אונזערע צייטונגען טהוען, ביי זייא שפיעלט דער רייכטהום קיין דאללע, נאר דער מענש אליין, ער מעג זיין אזוי ארעם וויא טיטוס הרשע, אויב ער איז נאר א וויכטיגער פערזאן, צו אין פאליטיק, וויסענשאפט, קונסט אדער פילאנטראפיע, אט פון דעם מאן וויכען אללע וויסטען, אבער ניט פון דיא געלד.

דיא צייטונגען האבען וועניג אדווערטייזענטס אין זייא, און עס איז אויך קיין וואונדער. צום בייד שפיעל אין אונזערע צייטונגען פערנעהטען א גרויד סען פלאטין דיא פאטענט מעדיצינען; אין ירושלים אבער איז נאר קיין פאטענט־מעדיצינען איבער־הויפט דא ! ווייל דיא איינוואהנער זיינען אללע געד זונדער, שטארקע מענשען, ווי פרעסען. ניט וויא שוויינען און טרינקען ניט וויא פיש, און פערדער־בערעכנונג און ניט דעם מאנען, זייא לעבען מיט בערעכנונג און לויט דיא היגיענישע רעגעלן, און קריגען ניט אנדערע קראנקהייטען.

אויך גילט ניט ביי זיי שווינדעל אדווערטייז־מענטס, וויא צום ביישפיעל גאלדענע אוהרען פאר פינף דאללאר א שטיק, אדער אנדערע וואונדער־ליכע מציאות. עס געפינען זיך אויך ניט אנאנסען פון וואוכערער, דען עס זיינען איבערהויפט קיין וואוכערער דא. דיא געשעפטסלייט קריגען געלד אין דיא באנק פאר קליינע ציינזען, און אן ארימאן ווען ער דארף אטאל געלד בארגען קריגט ער עס אין איינע פון דיא וואהלטהעטיגע אנשטאלטען גאר אהן ציינזען. "ארבייט פערלאנגט" אדער "געד הילף פערלאנגט" איז אויך גאנץ איבערפליסיג, ווייל עס איז דא א בורא דערפאר, אייסגעהאלטען פון דיא שטארק, און וואו יעדער מעלדעם אן ווען ער דארף האבען ארבייטער אדער ארבייט.

מיט איין ווארט ירושלים איז נאר אן אנדערשטארק פון אלע אנדערע גרויסע רעזידענץ־שטעדטאדער מעטראפאליסען וועלכע איך האב בעזוכט.זיא איז א האלבע אוטאפיא, ניט אן אויסגע־טראכטע מעשה פון סער טהאמאס מאר, נאר אווירקליכקייט, א צויבערהאפטע שטארק וואס פער־שווינדעט ניט מיט דעם קרעהען פון האהן; א וואונ־דערשטארק וואס איז בעשאפען געווארן אזוי וויאדורך אלאדין'ס לאמפ, אבער וואס קיין מכשףאיז אים שטאנד איהר פארטצושאפען ווען דער

פיעלע פרעמדע בעזוכען זיא און קויפען גאטירליך פון דיא ארטיקלען וואס זיינען דארט אויסגעד שטעלל.

ירושלים האט פיעל פערגניגען פלעטצער, אבערזיי זיינען אללע. ציכטיג און אומשולדיג, און צוגלייכער צייט אויך בעלעהרענד. דארטען גיבטקיין טרינק־און צעך־הייזער, טאנץ־האללען אדערשפיעלהייזער. מען קען קיין שכורים זעהן אין דיאגאסען אדער עפענטליכע פלעטצער; גיטא קייןיונגאטשעס אדער סתם גראבע יונגען. אללע זיי־נען עדעל, העפליך. מען זעהט זעהר וועניג פאלי־ציימענער, און דיעזע ווערן געהאלטען ניט אוםפערברעכען צו פערהינדערן, אדער פערברעכער צו ארעטירען, נאר אום פרעמדע אויסקינפטע צו גע־בען. שלעסער און שליסלען איז כמעט אן אונבע־קאנטע זאך אין ירושלים, עס איז גיטא קיין גנבים,ווייל דיא איינוואהנער, אפילו פון דיא זאגענאנטעאומגעבילדעטע שטעהן אויף אזא הויכע גראד פוןקולטור, דאס זייער אייגענער געוויסען איז בעסערוויא טויזענדער שלעסער און הונדערטער פאליציי־מענער. און אויסערדעם איז קיינער געצוואונגעןצו שטעהלען, א יעדער קאן אימער געפינען בע־שעפטיגונג, אויב ניט פריוואט, ביי דיא שטאדטאדער שטאאט, ווייל דער שטאאט איז אלגעמייןאון יעדע שטאדט בעזונדער בעזיטצען פיעלע אוןפערשיעדענע געשעפטען, און ווער עס קומט נארבעטען ארבייט דער קריגט עס; דער אונטערשיעדיז נאר דאס דער לאהן איז עטוואס וועניגער וויאביי פריוואט געשעפטען, ווייל עס איז אימערצואבעסער דאס דיא פריוואט געשעפטען זאללען פריד־הער אנגעפילט ווערן.

דיא צייטונגען זיינען גאנץ אנדערס פון אונזערע. וויכטיגע נייעס פון דיא גאנצע וועלט, נייעס וואס אנבעטריפט א לאנד, א שטאדט, אדער א וויכ־טיגע פערזאן פעהלען דארט ניט; אבער קיין ווארט ווערט אין זיי דערמאנט פון פרייז־פייטערס, פערד־רייסעס, בייס־באל, פוט באל און דערגלייכען. ניט דאס דיא ירושלים'ער אידען זיינען ניט אטהלעד־טען, דען אים געגענטהייל, אטלעטיקס איז א וויכ־טיגע אינסטיטוציאן אין זייער שולוועזען, זיי זאגען נאר דאס פאר דיא וועלט אין אלגעמיין איז עס ניט אזוי וויכטיג צו וויסען אויב זשאהן סמיטה אדער זשאהן בלאק האט גובר געווען, אדער אויב דער פערד איז אנגעקומען מיט א האלבע קאפ פריהער פאר אנאנדערן. ברוטאלישע געשלעגע.